Interdisciplinary Quranic Studies Research Institute, Shahid Beheshti University & Contemporary Thoughts Press Journal of Interdisciplinary Qur'anic Studies 2976-6982 5 1 2026 03 21 A Critical Discourse Analysis of the Virtues of ʿAlī ibn Abī Ṭālib in the Holy Qur’an Based on Fairclough’s Theory تحلیل گفتمان انتقادی فضائل علوی در قرآن کریم بر اساس نظریه نورمن فرکلاف 65 88 107247 10.37264/JIQS.V5I1.4 EN Ezzat Molla Ebrahimi Professor, Department of Arabic Language and Literature, University of Tehran, Tehran, Iran 0009-0001-6856-7500 Nahideh Ghader PhD student of Arabic Language and Literature, University of Tehran, Tehran, Iran 0009-0001-1185-5667 Journal Article 2025 11 10 Critical Discourse Analysis (CDA) represents an evolutionary trajectory in linguistic studies. This approach goes beyond the mere description of linguistic data to prioritize the ideological processes, situational contexts, and intertextual relations that shape discourse. Accordingly, the present study employs Norman Fairclough’s CDA framework to examine the Qur’anic verses revealed regarding the virtues of ʿAlī ibn Abī Ṭālib. The main objective of this research is to uncover the hidden power relations and ideological foundations of the discourse of <em>Imāmah</em>. This is achieved through a systematic analysis at the three levels of description, interpretation, and explanation. The findings indicate that at the level of description, the virtues of ʿAlī ibn Abī Ṭālib are concretely represented and foregrounded through rhetorical devices, such as antithesis, parallelism, contrast, rhyme, and allusion, as well as symbolic loci like Ghadīr and the Mosque. At the level of interpretation, the intertextual network of the examined verses forms a coherent discourse of <em>Wilāyah</em>, self-sacrifice, truthfulness, and divinely endowed knowledge. Furthermore, at the level of explanation, the <em>Imāmah</em> discourse attains hegemony over competing discourses through six ideological components: divine legitimacy, infallibility, completion of religion, absolute obedience, moral superiority, and divinely bestowed knowledge. Ultimately, the combination of textual and metatextual elements demonstrates that the discourse of <em> Imāmah</em> is a revelatory, integrated, and hegemonic discourse. It is formed in structural opposition to rival discourses such as tribalism, hypocrisy, and those of the People of the Book. <span lang="FA">تحلیل گفتمان انتقادی، سیری تکوینی از مطالعات زبان‌شناختی است که از حد توصیف صرف داده‌های زبانی فراتر می‌رود و فرآیندهای ایدئولوژیکی، بافت‌های موقعیتی و بینامتنی مؤثر بر شکل‌گیری گفتمان را در کانون توجه خود قرار می‌دهد . از این رو پژوهش حاضر با بهره‌گیری از رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف، به واکاوی آیات نازل‌شده در فضائل حضرت علی(ع) در قرآن کریم می‌پردازد. هدف اصلی این پژوهش، کشف روابط پنهان قدرت و مبانی ایدئولوژیک گفتمان امامت از طریق تحلیل نظام‌مند در سه سطح توصیف، تفسیر و تبیین است. از یافته‌های تحقیق استنباط می‌شود که در سطح توصیف، شگردهای بلاغی همچون طباق، ترصیع، تضاد، سجع و کنایه و نیز مکان‌های نمادین (غدیر خم، مسجد) و صحنه‌پردازی‌های قرآنی، فضائل امام را به صورت عینی بازنمایی و برجسته می‌کنند. در سطح تفسیر نیز، شبکه بینامتنی آیات مورد مطالعه، گفتمان منسجمی از ولایت، ایثار، صدق و علم لدنی حضرت را شکل می‌دهد. همچنین در سطح تبیین، گفتمان امامت علوی با شش مؤلفه ایدئولوژیک «مشروعیت الهی، عصمت، اکمال دین، اطاعت مطلق، برتری اخلاقی و علم لدنی» در کشمکش با گفتمان‌های رقیب به هژمونی دست می‌یابد. عناصر متنی، فرامتنی و نیز مؤلفه‌های کشمکش و ایدئولوژی نشان می‌دهد که گفتمان امامت، گفتمانی وحیانی، یکپارچه و هژمونیک است که در تقابل ساختاری با گفتمان‌های رقیب، همچون قبیله‌گرایی، نفاق و اهل کتاب شکل گرفته است.</span> https://iqs.sbu.ac.ir/article_107247_1476c43a0157db2addd340d344577ffe.pdf